Қазақстан Республикасының жоғары шет тіліндегі білім беруді интернационалдандыру контекстінде мәдениетаралық азаматтықты дамыту
Жарыстың атауы:
Жас ғалым, 2022-2024
Жоба жетекшісі:
Герфанова Э.Ф. PhD, ассистент профессор, Жалпы білім бері пәндері департаменті
Researcher ID Web of Science — U-9370-2017
ORCID — 0000-0003-4581-5222
Scopus ID — 57205318974
Шетелдік ғылыми кеңесші:
Немчинова Е.М., PhD, профессор Seattle Pacific University (США)
ORCID https://orcid.org/0000-0002-7297-925X
Scopus ID 12798490100
Қаржыландыру сомасы:
17 636 050
Жоба жетекшісі:
Герфанова Э.Ф. PhD, ассистент профессор, Жалпы білім бері пәндері департаменті
Researcher ID Web of Science — U-9370-2017
ORCID — 0000-0003-4581-5222
Scopus ID — 57205318974
Шетелдік ғылыми кеңесші:
Немчинова Е.М., PhD, профессор Seattle Pacific University (США)
ORCID https://orcid.org/0000-0002-7297-925X
Scopus ID 12798490100
Қаржыландыру сомасы:
17 636 050
Жобаның мақсаты
Қазақстан Республикасындағы жоғары оқу орындарының шет тіліндегі білім беру үдерісі жағдайында студенттердің мәдениетаралық азаматтығын қалыптастырудың және шет тілі мен мәдениетін бірлесіп оқу арқылы олардың мәдениетаралық түсінігін дамытудың тиімді әдістерін әзірлеу және сипаттау.
Жобаның тапсырмалары
1. отандық және шетел әдебиетіндегі шет тілдік білім беру жағдайында мәдениетаралық азаматтықты қалыптастыру мәселесінің даму дәрежесін анықтау;
2. академиялық ұтқырлық бағдарламалары және қысқа мерзімді тағылымдамалар шеңберінде шетелде оқу тәжірибесі бар қазақстандық жоғары оқу орындарының студенттері арасында сауалнама жүргізу, олардың мәдениетаралық тәжірибесінің деңгейін, мәдениетаралық азаматтық ұғымын түсінуін анықтау;
3. жоғары шет тілінде білім беру жағдайында студенттердің мәдениетаралық азаматтықты қалыптастыру моделін әзірлеу;
4. Қазақстан Республикасындағы жоғары оқу орындарының нақты шет тіліндегі оқу үдерісі жағдайында мәдениетаралық азаматтықты қалыптастырудың әзірленген моделін сынақтан өткізу;
5. Қазақстан Республикасында жоғары шет тiлiндегi бiлiм беру жағдайында мәдениетаралық азаматтықты қалыптастыру жөнiндегi әдiстемелiк нұсқауларды әзiрлеу;
6. зерттеу нәтижелерін басылымдар, оқу курсы, оқулық, монография және шет тілі мен мәдениеті мұғалімдеріне арналған әдістемелік нұсқаулар түрінде ұсыну.
Жобаның тапсырмалары
1. отандық және шетел әдебиетіндегі шет тілдік білім беру жағдайында мәдениетаралық азаматтықты қалыптастыру мәселесінің даму дәрежесін анықтау;
2. академиялық ұтқырлық бағдарламалары және қысқа мерзімді тағылымдамалар шеңберінде шетелде оқу тәжірибесі бар қазақстандық жоғары оқу орындарының студенттері арасында сауалнама жүргізу, олардың мәдениетаралық тәжірибесінің деңгейін, мәдениетаралық азаматтық ұғымын түсінуін анықтау;
3. жоғары шет тілінде білім беру жағдайында студенттердің мәдениетаралық азаматтықты қалыптастыру моделін әзірлеу;
4. Қазақстан Республикасындағы жоғары оқу орындарының нақты шет тіліндегі оқу үдерісі жағдайында мәдениетаралық азаматтықты қалыптастырудың әзірленген моделін сынақтан өткізу;
5. Қазақстан Республикасында жоғары шет тiлiндегi бiлiм беру жағдайында мәдениетаралық азаматтықты қалыптастыру жөнiндегi әдiстемелiк нұсқауларды әзiрлеу;
6. зерттеу нәтижелерін басылымдар, оқу курсы, оқулық, монография және шет тілі мен мәдениеті мұғалімдеріне арналған әдістемелік нұсқаулар түрінде ұсыну.
Күтілетін нәтижелер
Күтілетін ғылыми және әлеуметтік-экономикалық әсер жоба аясында жүргізілген зерттеу мәдениетаралық азаматтықты қалыптастыру проблемасын әзірлеу тұрғысынан отандық ғылымға үлес қосады. Мәдениетаралық азаматтықты қалыптастыру моделін енгізу білім алушыларды мәдениетаралық өзара түсіністік пен мәдениетаралық сезімталдық басым рөл атқаратын қазіргі жаһандық әлемде олардың тиімді жұмыс істеуіне дайындауға ықпал ететін болады. Жобаның нәтижелері рецензияланатын шетелдік және(немесе) отандық басылымдардағы мақалалардың жарияланымдарында, білім алушылардың мәдениетаралық азаматтығын дамытуға бағытталған оқу модулінде, сондай-ақ оқу құралында, оқытушыларға арналған әдістемелік ұсынымдарда және монографияда көрсетілетін болады. Жоғары оқу орындарының студенттері мен оқытушылары, сондай-ақ мәдениетаралық білім беру саласындағы зерттеушілер мәлімделген жоба нәтижелерінің мақсатты тұтынушылары болады.Жарияланған жоба нәтижелерінің мақсатты тұтынушылары жоғары оқу орындарының студенттері мен оқытушылары, сондай-ақ мәдениетаралық білім беру саласындағы зерттеушілер болады.
Жоба нәтижелері:
Ғылыми әдебиеттерді талдау қазақстандық авторлардың білім алушылардың «мәдениетаралық азаматтық»тұжырымдамасын қабылдау және түсіну деңгейін белгілеуге бағытталған зерттеулерінің жоқтығын айғақтайды. Қазақстанның жоғары оқу орындарының 407 студенті қатысқан сауалнама нәтижелері респонденттердің мәдениетаралық азаматтыққа деген көзқарасы тұтастай алғанда оң екенін және оның негізгі компоненттері қатысушылар үшін маңызды екенін көрсетті, оның ішінде: тілдерді білу, мәдени хабардарлық, әртүрлілікті қабылдау, төзімділік, басқа мәдениеттерді құрметтеу. Сонымен қатар, нәтижелер студенттердің мәдениетаралық азаматтықты Үстірт түсінетіндігін көрсетеді, өйткені берілген жауаптар мәдениетаралық азаматтықтың кейбір негізгі компоненттерімен ғана шектелді. Сонымен қатар, қатысушылар «мәдениетаралық азаматтың» қасиеттері мен міндеттерін сипаттауда қиындықтарға тап болды, бұл олардың тұжырымдаманы білмеуімен түсіндірілуі мүмкін.
